Fragment uit: Rollemanschiksie. Vier generaties van huis weg.
”Ik ben geboren als Klaartje van de Mul, althans zo noemde iedereen me want mijn vader werkte als mulder, molenaar. We woonden in een dorp niet ver van de Duitse grens en spraken een mengelmoes van Nederlands en Duits. We noemden onze ouders vati en mutti, de molen was de möl en we aten breud in plaats van,’ ik hou het stuk brood dat Crina me gaf omhoog, ‘brood.’
Mijn dochter en achterkleindochter grinniken. Pff, gelukkig, ze lachen. ‘Klaartje, wat een rotnaam! Net als Zus, trouwens, zo noemden ze me thuis. Zus doe dit. Zus doe dat. Vort Zus, weg hier. Schiet op Zus. Mijn vader, mijn moeder, mijn broers, ze zeiden het allemaal en ik liep ze altijd in de weg. Ze vonden me een tegendraads kind én een handenbinder. Ja, ik was een ondernemend meisje en drentelde als kleine kleuter al van het woonhuis naar de molen. Ik liep in de weg als mijn vader en mijn broers grote zakken tarwe of koren leeggooiden in het steengat op de bovenste molensteen.
‘In het wat omi?’ Raji kijkt me verbaasd aan.
Foto: Molendatabase.nl
Een rollemanschiksie is de dochter van een rolleman, bargoens voor iemand die met een woonwagen door het landscheft (trekt of zwerft). Vanaf 1968 gold een verbod om met woonwagens door het land te trekken, maar eerder al gelastte de overheid dat bij woonwagens waarvan de bewoners waren overleden of verhuisd de wielen vervangen moesten worden door blokken. Raji, de hoofdpersoon uit Rollemanschiksie. Vier generaties van huis weg groeide op in een woonwagen.
Marianne Schenderling 